Close

24/04/2026

BẢN SAO HOÀN HẢO VÀ ĐẠO CỤ TỨC THÌ: CÁCH KNB EFX HÒA QUYỆN CÔNG NGHỆ VÀO NGHỆ THUẬT

Năm ngoái, Bảo Tàng Viện Hàn Lâm Khoa Học Và Nghệ Thuật Điện Ảnh đã giao cho KNB EFX một dự án đặc biệt nhằm kỷ niệm 50 năm ra đời siêu phẩm “Hàm cá mập” (Jaws): tạo ra một bản sao tương tác tỉ lệ 1/4 của con cá mập huyền thoại chính xác theo nguyên bản, đủ bền về mặt cơ khí và sẵn sàng để trưng bày. Tất cả được thực hiện trong chưa đầy một tháng. Tất cả phải hoàn thiện trong chưa đầy một tháng.

Chỉ riêng mốc thời gian thôi đã là một thử thách đáng gờm. Nhưng độ phức tạp thực sự nằm ở tính tương tác của hiện vật. Đây không phải là một mô hình tĩnh; con cá mập cử động này cần phải chịu được tác động liên tục khi khách tham quan điều khiển các cần gạt, mà vẫn không được mất đi những chi tiết đặc trưng đã làm nên tên tuổi của “Bruce” trên màn ảnh.

Chỉ vài năm trước, việc bàn giao một tác phẩm có quy mô và độ chính xác như vậy trong một lịch trình gấp rút là điều gần như không tưởng. Tuy nhiên, bằng cách kết hợp các công cụ chế tác kỹ thuật số hiện đại cùng với những kỹ thuật truyền thống, KNB EFX đã kịp cán đích với một thành phẩm đáp ứng trọn vẹn tiêu chuẩn khắt khe của Viện Hàn Lâm cũng như của chính họ.

“Chỉ một tuần sau, chúng tôi đã có một mô hình kích thước đầy đủ,” Greg Nicotero, người sáng lập và chủ sở hữu của KNB EFX cho biết. “Thật đáng kinh ngạc, và điều tuyệt vời nhất là nó khớp hoàn hảo với nguyên mẫu cá mập. Không có chỗ cho bất kỳ sai sót nào.”

Mấu chốt của quy trình này chính là máy in 3D lập thể (SLA) Formlabs Form 4L. Nhờ kết hợp quét 3D, dựng hình kỹ thuật số và in nhựa tốc độ cao, đội ngũ sản xuất đã đi từ ý tưởng đến hiện vật vật lý với tốc độ chưa từng có mà không làm ảnh hưởng đến tính nghệ thuật vốn là linh hồn trong các tác phẩm của họ.


“Tôi thực sự phấn khích với cách Formlabs đưa dự án này lên một tầm cao mới. Với tất cả những dự án chúng tôi đang thực hiện hiện nay, luôn có cơ hội để chúng tôi thốt lên rằng: ‘Hãy in nó ra thôi’.”

Greg Nicotero, Người sáng lập và Chủ sở hữu, KNB EFX


Con cá mập trong “Hàm Cá Mập (Jaws)” chỉ là một ví dụ điển hình. Ngày nay, các công cụ chế tác hiện đại như Form 4L đang hiện diện song hành cùng những phương pháp truyền thống như nặn đất sét. Những công cụ này cho phép đội ngũ đáp ứng lịch trình sản xuất khắc nghiệt của ngành điện ảnh, trong khi vẫn bảo tồn được kỹ năng thủ công tinh xảo – yếu tố đã giúp KNB EFX trở thành một trong những xưởng hiệu ứng hình ảnh uy tín nhất ngành công nghiệp.

Một mô hình in 3D đã được sử dụng để làm khuôn cho con cá mập "Hàm cá mập" tương tác này. Các bộ phận bên trong, bao gồm cả các tấm vòm miệng, cũng được in 3D. Ảnh: Greg Nicotero.

Một mô hình in 3D đã được sử dụng để làm khuôn cho con cá mập “Hàm cá mập” tương tác này. Các bộ phận bên trong, bao gồm cả các tấm vòm miệng, cũng được in 3D. Ảnh: Greg Nicotero.

Greg Nicotero, người sáng lập và chủ sở hữu của KNB EFX, đang cầm một mô hình bộ xương trẻ sơ sinh mà đội ngũ đã bàn giao cho một đoàn làm phim ở tận bên kia đất nước trong chưa đầy bốn ngày.

Greg Nicotero, người sáng lập và chủ sở hữu của KNB EFX, đang cầm một mô hình bộ xương trẻ sơ sinh mà đội ngũ đã bàn giao cho một đoàn làm phim ở tận bên kia đất nước trong chưa đầy bốn ngày.

Việc hoàn thành một bản sao tương tác đạt tiêu chuẩn bảo tàng trong vòng một tháng là một kỳ tích phi thường. Nhưng tại KNB EFX, những áp lực tương tự dự án “Jaws” vốn là chuyện thường ngày, chứ không phải ngoại lệ.


“Khi bạn làm việc với lịch trình của một bộ phim truyền hình, bạn chỉ có bảy ngày để chuẩn bị cho một tập phim. Và trong lúc đang quay tập đó, họ đã chuẩn bị cho tập tiếp theo rồi; nó thực sự là một hiệu ứng domino. Vì vậy, công nghệ này — khả năng in 3D các đạo cụ — cho phép chúng tôi luôn theo kịp tiến độ.”

Greg Nicotero, Người sáng lập và Chủ sở hữu, KNB EFX


Đặc biệt là trong mảng truyền hình, quá trình sản xuất diễn ra với tốc độ không ngừng nghỉ. Các tập phim gối đầu lên nhau, lịch trình bị nén lại, và các đạo cụ vật lý thường được yêu cầu gấp rút mà không có mấy thời gian dư dả. Đối với một xưởng phim chịu trách nhiệm cung cấp các đạo cụ có độ chi tiết cao và chân thực dưới áp lực thời hạn liên tục, tốc độ không còn là một điều xa xỉ, mà là yêu cầu tiên quyết.


“Lợi ích lớn nhất khi đưa in 3D vào quy trình làm việc của chúng tôi là sự đơn giản và mức độ chi tiết mà chúng tôi có thể đạt được. Nếu một đạo diễn ghé qua và muốn thay đổi, bạn chỉ cần thực hiện vài cú nhấp chuột. Đôi khi, bạn thậm chí có thể in ra một phiên bản nhỏ hơn để đưa cho đạo diễn xem xét trực tiếp. Những người làm phim vốn rất coi trọng xúc giác; họ muốn được cầm nắm và tận mắt quan sát mọi thứ.”

Greg Nicotero, Người sáng lập và Chủ sở hữu, KNB EFX


Giá Trị Của Việc Đón Đầu Công Nghệ Mới

Form 4L không phải là công cụ hiện đại đầu tiên mà Nicotero và đội ngũ KNB EFX tiếp nhận. Vào giữa những năm 90, khi các hiệu ứng tạo ra bằng máy tính bắt đầu đổ bộ vào ngành công nghiệp điện ảnh, Nicotero nhớ lại: “Chúng tôi là một trong số ít công ty thực sự đón nhận công nghệ đó và khẳng định rằng: ‘Này, đây chính là cách vận hành của tương lai’. Giống như bất kỳ họa sĩ nào, họ sẽ không chỉ dùng duy nhất một công cụ để tạo nên một bức họa.”

Các phương pháp truyền thống như điêu khắc thủ công vẫn song hành nhịp nhàng bên cạnh các quy trình mới như mô phỏng 3D.

Các phương pháp truyền thống như điêu khắc thủ công vẫn song hành nhịp nhàng bên cạnh các quy trình mới như mô phỏng 3D.

Trên các kệ trưng bày, những mô hình diễn viên dù là đúc khuôn truyền thống hay in 3D đều được đặt cạnh nhau.

Trên các kệ trưng bày, những mô hình diễn viên dù là đúc khuôn truyền thống hay in 3D đều được đặt cạnh nhau.

Cách đây tám năm, KNB EFX đã đưa in 3D vào bộ công cụ của mình, bắt đầu với máy in 3D bồi đắp nhựa nhiệt dẻo (FDM). Derrick Childers, kỹ sư cơ khí tại bộ phận in 3D, nhận thấy các bộ phận in bằng FDM rất dễ gãy; thêm vào đó, việc cân bàn in, vệ sinh vòi phun và yêu cầu về nhiệt độ buồng in rất phiền toái, gây đình trệ tiến độ. Hệ quả là họ phải chuyển sang dùng nhôm gia công cho một số chi tiết để đảm bảo độ bền, nhưng việc này lại tốn thời gian, một trở ngại lớn trong một ngành công nghiệp mà thời gian chính là tiền bạc.

Sau đó, KNB EFX đã bổ sung công nghệ in nhựa resin, bao gồm cả dòng Form 3L. Nhờ sự kết hợp giữa in và quét 3D, một nghệ nhân điêu khắc có thể tạo ra một bản mô hình thu nhỏ chỉ trong vài ngày, sau đó quét kỹ thuật số và in ra ở bất kỳ kích thước nào mong muốn. Quy trình này nhanh hơn nhiều so với việc tạc một bức tượng kích thước thực vốn có thể mất tới bốn tuần.


“Trong hoàn cảnh của chúng tôi, thời gian là vàng bạc. Nếu chúng tôi mất vài ngày với Form 3L, thì với Form 4L có lẽ chỉ tốn khoảng tám giờ. Sự khác biệt về thời gian là vô cùng ấn tượng.”

Derrick Childers, Kỹ sư Cơ khí, Bộ phận In 3D, KNB EFX


Trong một ngành công nghiệp mà thời gian xoay vòng dự án luôn được đặt lên hàng đầu, tốc độ và sự tin cậy là chìa khóa. Khi Form 4L ra mắt, Childers đã tìm thấy một giải pháp có thể cung cấp những bộ phận bền chắc với tốc độ, độ ổn định và khổ in mà anh hằng mong đợi.

Form 4L: Tốc Độ Và Sự Tin Cậy


“Với Form 4L, bạn không cần phải thao tác gì nhiều, điều này giúp giải tỏa áp lực rất lớn. Bạn chỉ cần lấy máy ra khỏi hộp, cắm điện và nó sẽ hoạt động hoàn hảo mọi lúc.”

Derrick Childers, Kỹ sư Cơ khí, Bộ phận In 3D, KNB EFX


Lịch trình dày đặc đồng nghĩa với việc Childers không có thời gian để loay hoay với các thiết lập in hay phải in lại các bộ phận bị lỗi. Với Form 4L, anh có thể bắt đầu in ngay lập tức. Tốc độ của Form 4L đã tạo nên sự khác biệt tức thì và trở thành một phần thiết yếu trong các dự án, từ bản sao cá mập “Jaws” tương tác, đạo cụ bộ xương cho đến các mô hình sa bàn, thực thể cử động và nhiều hơn thế nữa.


“Tôi yêu thích tốc độ, độ chính xác, chi tiết, thời gian sấy thành phẩm và việc tháo giá đỡ dễ dàng… thực tế là Formlabs liên tục ra mắt những cải tiến mới mỗi năm: vật liệu mới, bàn in linh hoạt. Nó chắc chắn đã nâng cao năng lực thực hiện công việc của chúng tôi.”

Derrick Childers, Kỹ sư Cơ khí, Bộ phận In 3D, KNB EFX


Grey 3D printed head and neck NHỰA GREY RESIN

Childers chủ yếu sử dụng nhựa Grey Resin để in các bộ phận dùng làm khuôn đúc, chẳng hạn như mặt nạ diễn viên đóng thế. Loại nhựa này cho phép anh đạt được tốc độ in nhanh mà vẫn duy trì được mức độ chi tiết cần thiết cho các lỗ chân lông hay nếp nhăn trên da.

Thay vì bắt diễn viên phải trải qua nhiều lần lấy khuôn mặt trực tiếp đầy mệt mỏi, họ sẽ quét gương mặt bằng kỹ thuật số và in ra bằng máy Form 4L. Bản in này được dùng để tạo khuôn cho mặt nạ silicon, giúp diễn viên đóng thế có thể dễ dàng đeo vào.


“KNB luôn là người tiên phong, luôn nỗ lực vượt qua các giới hạn. Formlabs chắc chắn đã giúp chúng tôi cải thiện quy trình làm việc, nâng cao chất lượng, và tôi tin rằng công nghệ này sẽ là trụ cột tại công ty chúng tôi.”

Derrick Childers, Kỹ sư Cơ khí, Bộ phận In 3D, KNB EFX


Hậu Trường Chế Tác “Hàm Cá Mập (Jaws)”

Đối với triển lãm kỷ niệm “Hàm Cá Mập (Jaws)”, độ chính xác và tính bền bỉ là những yếu tố không thể thỏa hiệp.

Việc tạo ra một bản sao khớp với nguyên mẫu rất quan trọng đối với Nicotero, vì con cá mập có những đặc điểm riêng biệt, bao gồm cả hình dáng của vây. Ảnh: Greg Nicotero

Việc tạo ra một bản sao khớp với nguyên mẫu rất quan trọng đối với Nicotero, vì con cá mập có những đặc điểm riêng biệt, bao gồm cả hình dáng của vây. Ảnh: Greg Nicotero

Con cá mập được quét 3D, điều chỉnh kỹ thuật số để giống hệt hình ảnh trong phim, và sau đó thu nhỏ kích thước.

Con cá mập được quét 3D, điều chỉnh kỹ thuật số để giống hệt hình ảnh trong phim, và sau đó thu nhỏ kích thước.

Mô hình 3D được chia thành các phần có khớp nối để in trên máy Form 4L. Sau khi in xong, các phần được lắp ráp thành một mô hình hoàn chỉnh.

Mô hình 3D được chia thành các phần có khớp nối để in trên máy Form 4L. Sau khi in xong, các phần được lắp ráp thành một mô hình hoàn chỉnh.

Một bộ khuôn và lõi đổ được chế tạo từ mô hình để đúc phần da. Một lõi thứ hai cũng được thực hiện cho bộ phận cơ khí để thiết kế các linh kiện bên trong.

Một bộ khuôn và lõi đổ được chế tạo từ mô hình để đúc phần da. Một lõi thứ hai cũng được thực hiện cho bộ phận cơ khí để thiết kế các linh kiện bên trong.

Sau khi đúc và lắp ráp một phần, bao gồm cả các linh kiện cơ khí bên trong, con cá mập được sơn màu theo đúng nguyên mẫu.

Sau khi đúc và lắp ráp một phần, bao gồm cả các linh kiện cơ khí bên trong, con cá mập được sơn màu theo đúng nguyên mẫu.

Vòm miệng là một trong số những bộ phận sử dụng trực tiếp từ bản in 3D.

Vòm miệng là một trong số những bộ phận sử dụng trực tiếp từ bản in 3D.

Công đoạn lắp ráp cuối cùng bao gồm việc gắn các vòm miệng đã được in 3D và sơn màu, đồng thời sơn hoàn thiện các linh kiện cơ khí bên trong.

Công đoạn lắp ráp cuối cùng bao gồm việc gắn các vòm miệng đã được in 3D và sơn màu, đồng thời sơn hoàn thiện các linh kiện cơ khí bên trong.

Nicotero đang thực hiện những công đoạn hoàn thiện cuối cùng cho con cá mập.

Nicotero đang thực hiện những công đoạn hoàn thiện cuối cùng cho con cá mập.

Triển lãm cá mập tại Bảo tàng Viện Hàn lâm Điện ảnh. Ảnh: Greg Nicotero

Triển lãm cá mập tại Bảo tàng Viện Hàn lâm Điện ảnh. Ảnh: Greg Nicotero

Đạo Cụ Tức Thì Cho “Guts And Glory”

“Guts and Glory” của Nicotero là một chương trình truyền hình thực tế năm 2025 với các yếu tố kinh dị. Trong lúc đi khảo sát bối cảnh tại Georgia cho chương trình, ông nhận ra mình muốn có một bộ xương rùng rợn đặt dưới hồ để các thí sinh tìm kiếm. Thử thách là gì? Lúc đó đã là thứ Năm và ông cần đạo cụ này cho buổi quay vào thứ Hai.

Trở lại LA, đội ngũ chỉ có chưa đầy ba ngày để tạo ra đạo cụ và gửi xuyên đất nước đến phim trường. Với độ chi tiết của các khớp xương, chỉ riêng các ngón chân đã mất tới hai ngày để nặn thủ công, khiến thời gian hoàn thành trở nên bất khả thi với phương pháp truyền thống. Nhưng với mô phỏng và in 3D, toàn bộ quá trình từ dựng hình, in ấn, sơn màu và vận chuyển chỉ mất chưa đầy bốn ngày, trong đó Childers đã in mô hình xuyên đêm.

Đạo cụ cho “Guts and Glory” được in trên máy Form 4L bao gồm các bức tượng thần và một bộ xương trẻ sơ sinh phức tạp được sản xuất và bàn giao đến phim trường trong bốn ngày.

Đạo cụ cho “Guts and Glory” được in trên máy Form 4L bao gồm các bức tượng thần và một bộ xương trẻ sơ sinh phức tạp được sản xuất và bàn giao đến phim trường trong bốn ngày.


“Đến thứ Hai, nó đã được in, sơn và đóng hộp trong vòng bốn ngày, và chúng ta đang nói về cả một bộ xương. Với độ chi tiết của mô hình và sự phức tạp nếu phải chia nhỏ để làm khuôn, chúng tôi sẽ không bao giờ có thể làm được, nhưng giờ đây với công nghệ, chúng tôi có thể đưa nó lên máy in và thành phẩm trông thật lộng lẫy.”

Greg Nicotero, Người sáng lập và Chủ sở hữu, KNB EFX


Tốc độ in nhanh của Form 4L đồng nghĩa với việc Childers có thể in bộ xương qua đêm, trong khi độ tin cậy 99% của dòng máy in 3D Form 4 giúp anh hoàn toàn tự tin rằng bản in sẽ hoàn tất và sẵn sàng để sơn vào sáng hôm sau.

Sinh Vật Ở Mọi Kích Cỡ: Chế Tác Mô Hình Bối Cảnh Godzilla

Nghệ sĩ kỹ thuật số Dave Grasso đã tạo ra các mô hình 3D cho Godzilla và King Ghidorah. Các bản mô hình phác thảo cũng như phần đầu của mỗi quái vật đều được in 3D theo đúng tỉ lệ yêu cầu.

Nghệ sĩ kỹ thuật số Dave Grasso đã tạo ra các mô hình 3D cho Godzilla và King Ghidorah. Các bản mô hình phác thảo cũng như phần đầu của mỗi quái vật đều được in 3D theo đúng tỉ lệ yêu cầu.

KNB EFX đảm nhận nhiều dự án đa dạng liên quan đến điện ảnh và truyền hình. Một dự án gần đây là một mô hình diorama lớn, chi tiết đặt tại sảnh của một bệnh viện nhi, tái hiện trận chiến giữa Godzilla và King Ghidorah. Cảnh tượng này bao gồm nhiều bộ phận sử dụng trực tiếp được in trên máy Form 4L:

  • Các bộ phận bằng nhựa Clear Resin được chiếu sáng bằng đèn LED, bao gồm cửa sổ các tòa nhà và các gai trên lưng Godzilla.
  • Phần đầu và đuôi đầy chi tiết của các nhân vật, được in bằng nhựa Grey Resin.
  • Các mặt bích có ren dùng để đỡ các tòa nhà.

Khổ in của Form 4L cho phép in các bộ phận lớn như đầu của Godzilla xuyên đêm hoặc trong chưa đầy một ngày, đồng thời vẫn đạt được bề mặt hoàn thiện mịn màng và các chi tiết phức tạp như vảy quái vật.

Childers lắp ráp các đầu của King Ghidorah, vốn được in 3D và sau đó sơn màu.

Childers lắp ráp các đầu của King Ghidorah, vốn được in 3D và sau đó sơn màu.

Person installing illuminated blue scales on the back of Godzilla NHỰA CLEAR RESIN

Nhựa Clear Resin được sử dụng cho các bộ phận xuyên thấu như nhãn cầu, hoặc các chi tiết trong suốt trên đạo cụ cần chiếu sáng bằng đèn LED, chẳng hạn như các gai lưng của Godzilla.

Kỹ Thuật Animatronics Đột Phá

Animatronics (nghệ thuật rối cơ khí) cung cấp cho diễn viên một đạo cụ vật lý để tương tác trực tiếp trên phim trường. Childers đã bắt đầu in 3D các linh kiện cơ khí bên trong.

Animatronics (nghệ thuật rối cơ khí) cung cấp cho diễn viên một đạo cụ vật lý để tương tác trực tiếp trên phim trường. Childers đã bắt đầu in 3D các linh kiện cơ khí bên trong.

Nhiều bộ phận cho một chiếc đầu animatronic được thiết lập chỉ với một cú nhấp chuột trong phần mềm chuẩn bị in PreForm, và sau đó được in trong một lần vận hành máy Form 4L.

Nhiều bộ phận cho một chiếc đầu animatronic được thiết lập chỉ với một cú nhấp chuột trong phần mềm chuẩn bị in PreForm, và sau đó được in trong một lần vận hành máy Form 4L.

Animatronics là một trong số nhiều loại đạo cụ mà KNB EFX sản xuất. Mỗi khi Childers chế tạo một chiếc đầu cơ khí mới, anh đều cố gắng cải tiến nó, gần đây nhất là bằng cách in 3D các bộ phận. Mỗi chi tiết phải khớp với nhau một cách hoàn hảo. Childers cho biết: “Với Form 4L, tôi có thể in các bộ phận với độ chính xác cực cao tất cả các lỗ cắm đều sẽ vừa vặn và khít khao. Tôi tin rằng các thiết bị của chúng tôi sẽ ngày càng tốt hơn nhờ điều này chúng tôi có thể thổi hồn vào chúng một cách dễ dàng hơn nhiều.”

Childers đã in các bộ phận cho đầu animatronic bằng nhựa ESD Resin trên máy Form 4L.

Childers đã in các bộ phận cho đầu animatronic bằng nhựa ESD Resin trên máy Form 4L.

NHỰA ESD RESIN

“Tôi là một người hâm mộ lớn của nhựa ESD Resin vì nó bền, ổn định và chịu nhiệt tốt,” Childers nói. “ESD rất tuyệt vời để tạo ren. Độ bền cấu trúc của nó tốt hơn bất kỳ loại nhựa nào từ các máy in khác mà tôi từng thử nghiệm.”

Childers đã thực hiện một bài kiểm tra khi in 3D một bàn tay xương bằng nhựa ESD và đặt nó vào lò sấy bọt xốp với nhiệt độ lên tới khoảng 300 ℉ trong năm ngày mà không hề bị biến dạng.

Công Cụ Dành Cho Nghệ Sĩ


“Công nghệ này đã cho phép chúng tôi nâng cao chất lượng công việc của mình. Mức độ chi tiết mà chúng tôi có thể đưa vào một vật thể rồi in nó ra và thành phẩm trông chính xác hệt như mô hình gốc. Với in 3D, từng lỗ chân lông, từng chiếc răng nanh, từng sắc thái nhỏ nhất mà bạn đặt vào tác phẩm điêu khắc đều được tái tạo một cách hoàn hảo và đó chính là bước ngoặt đối với chúng tôi.”

Greg Nicotero, Người sáng lập và Chủ sở hữu, KNB EFX


Tạo ra các đạo cụ chi tiết tinh xảo trong thời gian ngắn với chi phí hợp lý vốn là một yêu cầu khắt khe về cả chất lượng, tốc độ và giá thành, nhưng bằng cách đón nhận mọi công cụ sẵn có và biết cách cũng như thời điểm sử dụng chúng KNB EFX đã làm được.


“Công nghệ này thực sự cho phép chúng tôi tối ưu chi phí vì nó cắt giảm thời gian sản xuất. Bạn có một mô hình 3D, bạn in nó ra và nếu không cần làm khuôn, bạn có thể mang bản in đó đi sơn ngay. Lịch trình được tăng tốc giúp chúng tôi tiết kiệm được cả khối thời gian.”

Greg Nicotero, Người sáng lập và Chủ sở hữu, KNB EFX


 

.
.
.
.
Zalo